Bultjes op gezicht weghalen: oorzaken, behandelingen en tips

Je staat 's ochtends voor de spiegel en ziet ze weer: kleine bultjes op je gezicht die maar niet weg willen gaan. Misschien zijn het harde, witte puntjes rond je ogen, of juist kleine vleeskleurige bobbeltjes op je voorhoofd. Bultjes op je gezicht weghalen begint met weten wat je precies hebt, want niet elk bultje vraagt om dezelfde aanpak. De een verdwijnt met een goede exfoliant, de ander heeft professionele hulp nodig. In dit artikel lees je welke soorten bultjes er zijn, wat je er zelf aan kunt doen en wanneer je beter naar een huidtherapeut of dermatoloog kunt gaan.

Inhoudsopgave

• Soorten bultjes op je gezicht
• Oorzaken van bultjes op het gezicht
• Salicylzuur tegen bultjes
• Retinol voor een gladder gezicht
• Kleimasker als diepreiniging
• Dagelijkse routine tegen bultjes
• Vergelijking van behandelingen
• Professionele behandelingen
• Wanneer naar de dermatoloog

Soorten bultjes op je gezicht

Niet alle bultjes zijn hetzelfde, en de juiste behandeling hangt volledig af van het type. Milia (gerstekorrels) zijn kleine, harde, witte bultjes van 1 tot 2 millimeter die vooral rond de ogen en op de wangen verschijnen. Ze ontstaan doordat keratine (hoornstof) zich ophoopt in kleine zakjes onder de huid. Het zijn geen puistjes en je kunt ze niet uitknijpen, hoe verleidelijk dat ook is.

Gesloten comedonen zijn vleeskleurige mini-bultjes die je vooral op je voorhoofd, neus en kin voelt als je met je vingers over je huid strijkt. Ze ontstaan doordat talg en dode huidcellen een porie afsluiten. In tegenstelling tot open comedonen (zwarte mee-eters) zitten ze onder een laagje huid, waardoor ze moeilijker te behandelen zijn. Met de juiste exfoliant verdwijnen ze gelukkig vaak binnen een paar weken.

Keratosis pilaris herken je aan kleine, ruwe bultjes die op kippenvel lijken, vaak op de wangen. Dit is een erfelijke aandoening waarbij je haarfollikels verstopt raken door overmatige keratineproductie. Je hebt er vaker last van in de winter als de lucht droog is. Als je last hebt van vergelijkbare bultjes op je armen en benen, lees dan ook ons artikel over rode jeukende bultjes op armen en benen. Minder bekende types zijn talgklierhyperplasie (geelachtige bultjes door vergrote talgklieren, vooral bij 40+) en syringomen (gladde bultjes rond de oogleden door zweetklierbuisjes).

Oorzaken van bultjes op het gezicht

Je huid vernieuwt zich normaal gesproken elke 28 dagen. Bij veel mensen met bultjes verloopt dat proces trager of minder gelijkmatig. Dode huidcellen stapelen zich op, mengen met talg en blokkeren je porien. Hormonen spelen hier een grote rol in. Rond je menstruatie, tijdens de zwangerschap of in de overgang produceer je meer talg, waardoor bultjes vaker opduiken.

Te rijke huidverzorgingsproducten zijn een veelvoorkomende boosdoener. Zware nachtcremes, oliegebaseerde foundations en siliconen in primers kunnen je porien verstoppen. Dit heet comedogeniciteit en het is de reden dat je altijd moet letten op "niet-comedogeen" op de verpakking. Vooral rond de ogen is je huid dun en gevoelig, waardoor te zware oogcremes milia kunnen veroorzaken.

Zonschade draagt ook bij. UV-straling verdikt de buitenste huidlaag (het stratum corneum), waardoor dode cellen minder goed afgestoten worden en talg moeilijker naar buiten kan. Combineer dat met zweet en zonnebrandcreme die niet goed is afgewassen, en je hebt de perfecte voedingsbodem voor bultjes. Tot slot kan ook voeding een rol spelen. Zuivelproducten en voedingsmiddelen met een hoge glycemische index (wit brood, suiker) kunnen bij sommige mensen de talgproductie verhogen.

Salicylzuur tegen bultjes

Als er een ingrediant is dat je moet kennen bij bultjes op je gezicht, dan is het salicylzuur (BHA). Dit is een vetoplosbaar zuur dat diep in je porien doordringt, talg oplost en dode huidcellen loslaat. Het werkt van binnenuit, precies daar waar bultjes ontstaan. Een concentratie van 2% is de gouden standaard voor thuisgebruik.

Het meest geprezen product in deze categorie is de Paula's Choice Skin Perfecting 2% BHA Liquid Exfoliant, verkrijgbaar bij Douglas en paulaschoice.nl voor rond de 13 euro (reisformaat) tot 39 euro (118 ml). Zoek je iets budgetvriendelijkers? Het Kruidvat Derma Purifying Serum met salicylzuur kost slechts 6,99 euro en doet het verrassend goed. CeraVe heeft ook een SA Anti-Ruwe Huid Reiniger (rond 14 euro bij Etos) die salicylzuur combineert met ceramiden, fijn als je huid snel droog wordt van zuren.

Begin rustig: twee tot drie keer per week, 's avonds na het reinigen. Voel je na twee weken geen irritatie? Dan kun je opbouwen naar dagelijks gebruik. Salicylzuur maakt je huid gevoeliger voor de zon, dus draag overdag altijd een SPF 30+ zonnebrandcreme. Verwacht resultaat na vier tot zes weken consistent gebruik.

Retinol voor een gladder gezicht

Retinol (vitamine A) is het andere poweringredient tegen bultjes. Het versnelt de celvernieuwing in de diepere huidlagen, waardoor je huid zich sneller ververst en dode cellen minder kans krijgen om je porien te verstoppen. Tegelijkertijd stimuleert het de collageenproductie, wat je huid steviger en gladder maakt.

Start met een lage concentratie van 0,2% tot 0,3% en gebruik het twee tot drie avonden per week. Het Kruidvat Renew Retinol 0,2% Night Serum (6,99 euro voor 30 ml) is een prima instapper. CeraVe biedt een Resurfacing Retinol Serum aan voor rond de 20 euro bij Etos. Gebruik retinol altijd 's avonds, want UV-licht breekt het af. Combineer het niet op dezelfde avond met salicylzuur of glycolzuur, dat is te agressief. Wissel liever af: de ene avond retinol, de andere avond BHA.

De eerste weken kun je lichte schilfering of roodheid ervaren. Dit heet de retinolpurge en het is normaal. Je huid went eraan. Houd vol, want na acht tot twaalf weken zie je echte resultaten: minder bultjes, fijnere poriën en een egaler huidbeeld. Zwangere vrouwen mogen geen retinol gebruiken. Gebruik in dat geval azelainezuur als alternatief.

Kleimasker als diepreiniging

Een kleimasker is een fantastische aanvulling op je routine als je last hebt van bultjes. Klei absorbeert overtollig talg, trekt onzuiverheden uit je porien en exfolieert mild. Het resultaat na een masker: schonere, gladdere huid die beter ademt. Gebruik het een tot twee keer per week als diepreiniging.

Groene klei (ook wel Franse klei of illite) is het meest geschikt voor een vette of gecombineerde huid met bultjes, omdat het de sterkste absorptiekracht heeft. Ghassoul klei uit Marokko is milder en combineert reiniging met mineralen die je huid voeden. Voor de gevoelige huid is rode klei het zachtst. Breng het masker aan op een schoon, droog gezicht, laat het 10 tot 15 minuten intrekken (niet laten opdrogen tot het barst, dat droogt je huid uit) en spoel het af met lauw water.

Na het kleimasker is je huid extra ontvankelijk voor actieve ingredienten. Dit is het perfecte moment om je salicylzuur of retinol serum aan te brengen, omdat het dieper kan doordringen. Sluit altijd af met een lichte, niet-comedogene moisturizer om je huid te hydrateren. Een druppje jojoba olie kan ook, want jojoba lijkt qua samenstelling op je eigen talg en verstopt je porien niet.

Dagelijkse routine tegen bultjes

Een effectieve routine hoeft niet ingewikkeld te zijn. 's Ochtends begin je met een milde, zeepvrije reiniger (geen scrub, dat irriteert). Volg op met een serum met niacinamide (5 tot 10%), dat ontstekingen remt, porien verfijnt en je huidbarriere versterkt. Sluit af met een lichte dagcreme met SPF 30+. Zonnebescherming is niet optioneel als je actieve ingredienten gebruikt.

's Avonds reinig je je gezicht opnieuw, bij voorkeur dubbel als je make-up draagt: eerst een oliereiniger of micellair water, dan een zachte gelreiniger. Breng vervolgens je actieve ingrediant aan. Op maandag, woensdag en vrijdag bijvoorbeeld salicylzuur, op dinsdag en donderdag retinol. In het weekend geef je je huid rust met alleen hydraterende producten. Vergeet niet om je kussenslopen wekelijks te verschonen, want bacterien en talg hopen zich daar op en veroorzaken bultjes.

Geduld is cruciaal. Je huid heeft minstens een volledige vernieuwingscyclus van 28 dagen nodig om verbetering te laten zien. Veel mensen geven te snel op of stapelen te veel producten, waardoor de huidbarriere beschadigd raakt. Houd het simpel, wees consistent en evalueer na acht weken. Maak eventueel foto's bij daglicht zodat je het verschil objectief kunt vergelijken.

Vergelijking van behandelingen

Professionele behandelingen

Sommige bultjes krijg je simpelweg niet weg met producten uit de drogist. Milia zijn daar het bekendste voorbeeld van: een huidtherapeut kan ze snel en veilig verwijderen met een steriele naald. Dit heet extractie en kost tussen de 50 en 90 euro per sessie. Het klinkt spannend, maar het is vrijwel pijnloos en de bultjes zijn direct weg.

Bij veel gesloten comedonen of een ongelijke huidtextuur kan een chemische peeling uitkomst bieden. Een oppervlakkige peeling met glycolzuur of salicylzuur kost 75 tot 150 euro per behandeling. Je hebt meestal drie tot vijf sessies nodig met vier tot zes weken ertussen. Het resultaat is een egaler, gladder huidoppervlak. Voor hardnekkigere gevallen bestaat de TCA-peeling (trichloorazijnzuur), een middeldiepe peeling die tussen de 150 en 550 euro per sessie kost.

Bij talgklierhyperplasie of syringomen werken cremes en peelings vaak niet afdoende. Hier zijn lasertechnieken effectiever. Een CO2-laser of erbium YAG-laser verdampt het bultje laag voor laag met hoge precisie. De huid heeft daarna een week of twee nodig om te herstellen. Elektrocoagulatie is een ander alternatief waarbij een elektrische stroom het bultje aan de oppervlakte vernietigt. Beide behandelingen kosten 200 tot 500 euro, afhankelijk van het aantal bultjes en de kliniek. Cosmetische behandelingen worden doorgaans niet vergoed door je zorgverzekering.

Wanneer naar de dermatoloog

In de meeste gevallen kun je bultjes op je gezicht prima zelf behandelen. Maar er zijn situaties waarin je een afspraak moet maken bij de huisarts of dermatoloog. Ga altijd langs als een bultje verandert van grootte, kleur of vorm, of als het gaat bloeden of niet geneest. Dit kan wijzen op een huidaandoening die professionele beoordeling vereist. Volgens Thuisarts.nl is het verstandig om een arts te raadplegen als zelfzorgproducten na acht tot twaalf weken geen verbetering geven.

Geelachtige bultjes op of rond je oogleden (xanthelasmen) zijn een speciaal geval. Deze vetbultjes kunnen wijzen op een verhoogd cholesterolgehalte en zijn soms een signaal voor hart- en vaatrisico. Laat in dat geval je bloedwaarden controleren. Talgklierhyperplasie, die geelachtige bultjes op het voorhoofd en de neus veroorzaakt, kan bovendien lijken op een basaalcelcarcinoom (een vorm van huidkanker). Een dermatoloog kan met een dermatoscoop snel het verschil zien.

Gistpuistjes (pityrosporum folliculitis) zijn een veelgemaakte misdiagnose. Ze lijken op gewone acne, kleine uniforme bultjes op het voorhoofd of de kaaklijn, maar ze worden veroorzaakt door een gistovergroei in je haarfollikels. Reguliere acneproducten helpen niet en maken het soms erger. Een dermatoloog kan de juiste diagnose stellen en een antischimmelmiddel voorschrijven. Vergeet niet: je hebt een verwijzing van je huisarts nodig om via je verzekering bij de dermatoloog terecht te kunnen.