ChatGPT als digitale psycholoog: waarom experts je waarschuwen

Je voelt je soms overweldigd door een ruzie, een stressvolle baan of een sombere stemming, en in plaats van je beste vriendin te bellen, typ je je verhaal in ChatGPT. De AI‑chatbot van OpenAI, die sinds november 2022 wereldwijd beschikbaar is, wordt steeds vaker ingezet als een soort gratis digitale psycholoog.

Uit recente enquêtes blijkt dat een groeiend aantal Nederlanders en Vlamingen de chatbot raadplegen voor emotionele steun. Of het nu gaat om relatieproblemen, werkgerelateerde druk of algemene dipjes, gebruikers vinden het makkelijk om hun gedachten te delen zonder afspraak of wachttijd.

Wat experts zeggen

Psychologen en gedragstherapeuten waarschuwen echter dat ChatGPT geen vervanging is voor professionele zorg. Ze wijzen op het ontbreken van een medische opleiding, het risico op onjuiste adviezen en het feit dat gesprekken niet onder dezelfde privacy‑regels vallen als bij een huisarts of psychiater. Daarnaast kan de chatbot soms generieke antwoorden geven die de onderliggende problemen niet echt adresseren.

De populariteit van AI‑ondersteunde zelfhulp past in een bredere trend: digitale tools voor mentale gezondheid winnen terrein, vooral sinds de coronapandemie de vraag naar toegankelijke ondersteuning heeft vergroot. Toch blijft de kwaliteit van begeleiding een punt van discussie, omdat veel apps en chatbots weinig wetenschappelijk onderbouwde methoden gebruiken.

Voor de toekomst roepen experts op tot strengere regulering en duidelijke richtlijnen voor AI‑toepassingen in de geestelijke gezondheidszorg. Ze moedigen gebruikers aan om bij aanhoudende klachten alsnog een gekwalificeerde professional te raadplegen, zodat emotionele zorgen niet blijven hangen in een digitale conversatie.